Tweelingen de sleutel tot meer kennis?

Wat hebben omgevingsfactoren voor invloed op het krijgen van de ziekte van Alzheimer? Dat is de vraag die Anouk den Braber al 8 jaar bezighoudt. Sinds 2014 is zij gestart met het volgen van 100
cognitief gezonde eeneiige tweelingparen, om inzicht te krijgen in welke genetische én omgevingsfactoren invloed hebben op het ontstaan van de ziekte van Alzheimer.

Alzheimer
De ziekte van alzheimer ontwikkelt zich in de hersenen door het opstapelen van het zogeheten amyloid eiwit. Uit eerder onderzoek is gebleken dat de stapeling van dit eiwit al zo’n 20 jaar voordat
de eerste klachten van dementie ontstaan, aanwezig is in de hersenen. Door te achterhalen wat de oorzaken van de allereerste verschijnselen zijn, is het misschien mogelijk om op tijd in te grijpen en de ziekte te kunnen remmen.

100 eeneiige tweelingen volgen
Anouk heeft voor haar onderzoek 100 cognitief gezonde, eeneiige tweelingparen gevolgd. Het bijzondere van eeneiige tweelingen, is dat zij genetisch identiek aan elkaar zijn, maar zij zijn ook in
exact dezelfde omgeving opgevoed en hebben daardoor veel overeenkomsten. De verschillen tussen de tweelingen kan daardoor alleen maar komen door de omgevingsfactoren voor één van de twee. Één van hen kan bijvoorbeeld meer hebben gesport, of de ander heeft meer alcohol gedronken.

De tweelingen worden over de tijd gevolgd en iedere twee jaar wordt er een meting uitgevoerd. Tijdens deze meting worden er scans genomen van de hersenen, wordt het hersenvloeistof afgenomen en worden er cognitieve testen gedaan. Zo wordt er onderzocht of één van de twee, of de eerste Alzheimer ziekteverschijnselen, en in welke factoren zij dan overeenkomen of juist verschillen.

Omgevingsfactoren die de ziekte van alzheimer triggeren
Bij de eerste meting van het onderzoek waren er 14 tweelingparen waarvan één wel amyloid eiwitstapeling in de hersenen had en de ander niet. Dit is al bijzonder omdat, ondanks dat zij mogelijk
allebei erfelijk belast zijn voor het krijgen van de ziekte van alzheimer, één van de tweeling nog beschermd is en de ander de eerste mogelijke ziekteverschijnselen heeft. Het lijkt er dus op dat de persoon die de eiwitstapeling wél heeft, is blootgesteld aan bepaalde omgevingsfactoren die de eerste verschijnselen triggeren. Bij de derde meting (4 jaar later), zagen zij dat de helft van overgebleven paren nog steeds verschillen van elkaar in het amyloid eiwit. De vraag is nu welke omgevingsfactoren van invloed zijn!

Waarom doneren aan het tweelingenonderzoek?
Om nog beter te onderzoeken welke genetische-, en omgevingsfactoren invloed hebben op het krijgen van de ziekte van alzheimer, is het belangrijk om de tweelingen over een lange tijd te kunnen volgen én te onderzoeken. Het identificeren van deze omgevingsfactoren is heel belangrijk, zodat we in de toekomst met leefstijl interventie de ziekte kunnen remmen. Maar, de kosten van bijvoorbeeld het maken van een hersenscan of het gebruik van de MRI zijn heel hoog. Daarnaast is het voor het onderzoek goed om nieuwe tweelingen toe te voegen aan het onderzoek, en dat zorgt voor hogere kosten.

Met jouw donatie kunnen we onderzoeken zoals het tweelingenonderzoek voortzetten en ondersteunen, zodat we beter weten welke factoren invloed hebben op het krijgen van de ziekte van alzheimer.